Yapı İskeleleri

Yapı İskeleleri Nedir?

Yapı iskeleleri; inşaat, bakım, onarım ve cephe çalışmalarında çalışanların güvenli şekilde yüksekte çalışmasını sağlamak amacıyla kurulan geçici iş donanımlarıdır.

Başlıca türleri:

·        Cephe iskeleleri

·        H tipi çerçeve iskeleler

·        Modüler (flanşlı/kama sistemli) iskeleler

·        Borulu bağlantı elemanlı iskeleler

Yapı iskeleleri;

·        İnşaat şantiyelerinde

·        Mantolama ve cephe kaplama işlerinde

·        Endüstriyel tesis bakım çalışmalarında

·        Boya ve restorasyon işlerinde

kullanılmaktadır.

Yanlış kurulum, yetersiz ankraj, korkuluk eksikliği veya aşırı yükleme durumunda devrilme ve yüksekten düşme riski oluşur. Bu nedenle yapı iskeleleri mevzuat kapsamında kontrol edilmesi gereken iş ekipmanlarıdır.

İlgili Mevzuat Dayanakları

6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

MADDE 4 – İşverenin Genel Yükümlülüğü

İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Risklerin önlenmesi, gerekli kontrol ve denetimlerin yapılması işveren sorumluluğundadır.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

(25.04.2013 tarihli ve 28628 sayılı Resmî Gazete)

MADDE 5 – Genel Yükümlülük

İşveren, iş ekipmanının güvenli şekilde kurulmasını, kullanılmasını ve bakımının yapılmasını sağlar.

MADDE 7 – İş Ekipmanının Kontrolü

İşveren, iş ekipmanının;

·        Kurulum sonrası

·        Yer değişikliği sonrası

·        Önemli bakım ve onarım sonrası

·        Uzun süreli kullanım dışı kalma sonrası

kontrollerinin yapılmasını sağlar.

EK-II – İş Ekipmanında Bulunacak Asgari Şartlar

İş ekipmanı sağlam ve stabil olmalı, devrilme ve düşme riskleri önlenmiş olmalıdır.

Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği

(05.10.2013 tarihli ve 28786 sayılı Resmî Gazete)

EK-4 – İskeleler

Yönetmelik uyarınca:

·        İskeleler yeterli sağlamlık ve dayanıklılığa sahip olmalıdır.

·        Taşıma kapasitesi hesaplanmış olmalı ve aşılmamalıdır.

·        İskeleler devrilmeye ve kaymaya karşı sabitlenmiş olmalıdır.

·        Platformlarda ana korkuluk, ara korkuluk ve topuk levhası bulunmalıdır.

·        Kurulum, söküm veya değişiklik işlemleri ehil kişiler tarafından yapılmalıdır.

·        İskeleler düzenli aralıklarla ve özellikle olumsuz hava koşulları sonrasında kontrol edilmelidir.

İlgili Ulusal ve Uluslararası Standartlar

·        TS EN 12810 – Cephe İskeleleri

·        TS EN 12811 – Geçici İş Donanımları

·        TS EN 74 – İskele Bağlantı Elemanları

·        TS EN 39 – Çelik İskele Boruları

Bu standartlar; yük taşıma kapasitesi, ankraj sistemi, platform genişliği, korkuluk sistemi ve yapısal dayanımı kapsar.

İşverenin Yükümlülükleri

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda işveren;

Güvenli Kurulum Yükümlülüğü

·        İskelelerin projeye ve standarda uygun kurulmasını sağlar.

·        Ankraj ve bağlantı sistemlerinin yeterli olmasını temin eder.

Periyodik Kontrol Yükümlülüğü

·        İlk kurulumda kontrol yaptırır.

·        Söküm ve yeniden kurulum sonrası kontrol yaptırır.

·        Şiddetli rüzgâr ve olumsuz hava koşulları sonrası kontrol yaptırır.

·        Kullanım süresince düzenli kontrol sağlar.

Eğitim Yükümlülüğü

·        İskele üzerinde çalışacak personelin yüksekte çalışma eğitimi almasını sağlar.

Kayıt Tutma Yükümlülüğü

·        Yapılan kontrolleri kayıt altına alır ve denetimlerde ibraz eder.