Kızgın Yağ Kazanları

Kızgın Yağ Kazanları Nedir?

Kızgın yağ kazanları (Termal Yağ Kazanları), ısı transfer akışkanı olarak su yerine özel ısı transfer yağları kullanan ve yüksek sıcaklıklarda ısı üretimi sağlayan sistemlerdir. Bu sistemlerde ısı transfer yağı, kapalı devre boru hattı içerisinde dolaştırılarak proses ekipmanlarına ısı iletimi sağlar. Su bazlı sistemlere göre daha yüksek sıcaklıklara ulaşabilirler ve buhar üretmeden yüksek ısı transferi sağlarlar. Genellikle; 150°C – 350°C sıcaklık aralığında, düşük basınç altında çalışırlar.

Kızgın yağ sistemleri;

• Plastik ve kauçuk sanayi
• Kimya tesisleri
• Gıda üretim hatları
• Tekstil prosesleri
• Bitüm ve asfalt tesisleri

gibi yüksek sıcaklık gerektiren uygulamalarda kullanılır. Yüksek sıcaklık ve yanıcı yağ kullanımı nedeniyle yangın, sızıntı ve ekipman hasarı riski taşırlar. Bu nedenle mevzuat kapsamında periyodik kontrole tabidirler.

Kızgın yağ kazanlarının tasarım, imalat ve kontrol kriterleri aşağıdaki standartlara dayanmaktadır:

• TS EN 12953 – Alev-Duman Borulu Kazanlar
• TS EN 13445 – Basınçlı Kaplar
• DIN 4754 – Termal Yağ Sistemleri Güvenlik Kuralları
• EN 13941 – Isı Transfer Sistemleri
• Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği (2014/68/AB – PED)

Bu standartlar; kazan gövdesi, serpantin yapısı, genleşme tankı, emniyet sistemleri ve sıcaklık kontrol ekipmanlarının güvenlik kriterlerini belirler.

Periyodik Kontrol ve Mevzuat Dayanağı

Kızgın yağ kazanları, 25.04.2013 tarihli ve 28628 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında “Basınçlı Kap ve Tesisatlar” sınıfında yer almaktadır.

Yönetmeliğin EK-III bölümüne göre;

• Kızgın yağ kazanlarının periyodik kontrolleri, ilgili standartlarda aksi belirtilmediği sürece yılda en az bir (1) kez yapılır.
• Kontroller, ekipmanın ilgili standardı ve üretici talimatlarına göre gerçekleştirilir.
• Basınç ve sıcaklık göstergeleri, emniyet sistemleri ve genleşme tankı kontrol edilir.
• Gerekli hallerde tahribatsız muayene yöntemleri uygulanabilir.
• Periyodik kontroller yalnızca yönetmelikte belirtilen yetkili kişiler tarafından yapılabilir.
• Kontrol sonuçları raporlanır ve işveren tarafından saklanır.

İşverenin Yükümlülükleri

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili Yönetmelik hükümleri doğrultusunda işveren;

MADDE 5 – Genel Yükümlülük

Kızgın yağ kazanının güvenli şekilde çalışmasını sağlamak ve gerekli bakım ile periyodik kontrolleri yaptırmakla yükümlüdür.

MADDE 7 – Periyodik Kontrol

• Kurulum sonrası
• Önemli bakım ve onarım sonrası
• Arıza, kaza veya uzun süreli duruş sonrası

kazanların yeniden kontrol edilmesini sağlar.

MADDE 6/A – Önemli Bakım ve Onarım

Kazan gövdesi, serpantin veya basınç taşıyan kısımlarda yapılan önemli bakım sonrası ekipman yeniden kontrol edilmeden devreye alınamaz.

MADDE 14/A – Yetkilendirme

Periyodik kontroller yalnızca yetkili kişiler tarafından yapılabilir. Yetkisiz kişilerce düzenlenen raporlar geçersizdir.