İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği güncellendi. Yeni düzenlemeleri incelemek için detaylara göz atın.
Araç Kaldırma Liftleri
Nedir?
Araç kaldırma liftleri;
otomobil, hafif ticari veya ağır vasıta araçların bakım, onarım ve kontrol
işlemleri sırasında güvenli şekilde kaldırılmasını sağlayan mekanik veya
hidrolik sistemlerdir.
Bu liftler genellikle;
·
Oto
servislerinde
·
Sanayi
sitelerinde
·
Muayene
istasyonlarında
·
Oto
ekspertiz merkezlerinde
·
Filo
bakım tesislerinde
kullanılmaktadır.
Araç kaldırma liftleri;
·
İki
kolonlu liftler
·
Dört
kolonlu liftler
·
Makaslı
liftler
·
Yer
altı pistonlu liftler
·
Mobil
lift sistemleri
olarak farklı tiplerde
olabilir.
Kaldırma kapasitesi genellikle 2
ton – 20 ton arasında değişmektedir.
Halat kopması, hidrolik kaçak,
mekanik kilit arızası veya aşırı yükleme durumunda ciddi yaralanma ve ölüm
riski oluşabilir. Bu nedenle araç kaldırma liftleri mevzuat kapsamında
periyodik kontrole tabidir.
İlgili Ulusal ve
Uluslararası Standartlar
Araç kaldırma liftlerinin
tasarım, imalat ve kontrol kriterleri aşağıdaki standartlara dayanmaktadır:
·
TS
EN 1493 – Araç Kaldırma
Liftleri
·
TS
EN ISO 12100 – Makine
Emniyeti
·
TS
EN 60204-1 –
Makinalarda Elektrik Donanımı
·
Makine
Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT)
Bu standartlar; kaldırma
kapasitesi, kilitleme mekanizması, senkronizasyon sistemi, hidrolik devre ve
güvenlik donanımlarını kapsar.
Periyodik Kontrol ve Mevzuat
Dayanağı
Araç kaldırma liftleri,
25.04.2013 tarihli ve 28628 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İş
Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği
kapsamında “Kaldırma ve İletme Ekipmanları” sınıfında yer almaktadır.
Yönetmeliğin EK-III bölümüne
göre;
·
Araç
kaldırma liftlerinin periyodik kontrolleri ilgili standartlarda aksi
belirtilmediği sürece yılda en az bir (1) kez yapılır.
·
Statik
yük testi, anma yükünün en az %125’i (1,25 katı) ile uygulanır.
·
Halat,
zincir, hidrolik sistem ve kilit mekanizmaları kontrol edilir.
·
Elektrik
ve acil durdurma sistemleri test edilir.
·
Senkronizasyon
sistemi incelenir.
·
Kontroller
yalnızca yönetmelikte belirtilen yetkili kişiler tarafından yapılabilir.
·
Kontrol
sonuçları raporlanır ve işveren tarafından saklanır.
İşverenin Yükümlülükleri
6331 sayılı İş Sağlığı ve
Güvenliği Kanunu ve ilgili Yönetmelik hükümleri doğrultusunda işveren;
MADDE 5 – Genel Yükümlülük
Araç kaldırma liftlerinin
güvenli şekilde çalışmasını sağlamak ve gerekli bakım ile periyodik kontrolleri
yaptırmakla yükümlüdür.
MADDE 7 – Periyodik Kontrol
·
Kurulum
sonrası
·
Yer
değişikliği sonrası
·
Halat
veya hidrolik sistem değişimi sonrası
·
Önemli
bakım ve onarım sonrası
·
Kaza
veya arıza sonrası
liftin yeniden kontrol
edilmesini sağlar.
MADDE 6/A – Önemli Bakım ve
Onarım
Yük taşıyan sistemlerde yapılan
önemli değişiklik sonrası ekipman kontrol edilmeden devreye alınamaz.
MADDE 14/A – Yetkilendirme
Periyodik kontroller yalnızca
yönetmelikte belirtilen yetkili kişiler tarafından yapılabilir. Yetkisiz kişilerce
düzenlenen raporlar geçersizdir.